Thứ Tư, ngày 19/01/2022 03:38:24 CH

Câu chuyện về số 10 cổ điển và Ozil

Câu chuyện về số 10 cổ điển và Ozil

Nhắc đến những ngôi sao trong bóng đá; thì chắc không có một vị trí nào mang lại nhiều cảm xúc như “số 10”. Thế nhưng, nó đang dần chết đi, bị chôn vùi  vào quên lãng trong dòng chảy của bóng đá hiện đại.

Thường có rất nhiều cách để định nghĩa về số 10 theo những quan điểm bóng đá khác nhau. Phổ biến nhất; chúng ta thường quan niệm cổ điển là số 10 là số vị trí mang tính kết nối nối giữa hàng tiền vệ và tiền đạo; đóng vai trò củng cố lối chơi; thiết lập những cơ hội; đồng thời cũng chính là phát súng về khả năng đột phá và dứt điểm tốt.

Thế nhưng, trên cương vị là một người biết thưởng thức bóng đá; thì là không một thuật ngữ nào có thể diễn tả chính xác được cái hồn của con số này; ngoại trừ “số 10 cổ điển” mà chúng ta vẫn thường hay gọi. Bởi có lẽ, nó đã trở thành tiềm thức thấm vào con người chúng ta lúc nào không hay. Nhưng định nghĩa làm gì; khi mà cái tên đã nói lên tất cả; đọc lên thôi cũng thấy cả một trời ký ức rồi.

Một vài số 10 tiêu biểu trong lịch sử.

Số 10 manh nha hình thành từ thuở hồng hoang của bóng đá thế kỉ XIX; dần phổ biến và trở nên quan trọng trong những năm tiếp theo. Mỗi đội bóng thành công đều gắn liền với hình ảnh của một số 10 huyền thoại. Người hâm mộ thập niên 30 được chứng kiến một Arsenal hủy diệt của Cliff Bastin. Thập niên 50 gắn với sự thống trị tuyệt đối của Hoàng gia trắng Real Madrid; với linh hồn là “mũi tên bạc” huyền thoại Alfredo di Stefano. Lịch sử cũng từng khắc ghi những cái tên bất hủ: George Best của thập kỉ 60; “cậu bé vàng” Diego Maradona và “thánh Johan” của những năm 70.

Paolo Rossi, Zico, Michel Platini và Ruud Gullit là những số 10 biểu tượng làm nên thành công của bóng đá Italia những năm 80 ở cả cấp độ CLB và ĐTQG. Thập niên 90 của thế kỉ XX là thời hoàng kim của các số 10 với hàng loạt cái tên như Alessandro Del Piero, Dennis Bergkamp, Zinedine Zidane, Roberto Baggio,… Thế kỉ mới cũng chứng kiến những bước chạy của các cái tên Andrea Pirlo, Ronaldinho, Kaka và phảng phất đâu đó trong hình bóng của một Lionel Messi thiên tài.

Chàng siêu nhân chúng ta mến mộ - Lionel Messi
Chàng siêu nhân chúng ta mến mộ – Lionel Messi

Điểm chung và điểm riêng

Mỗi người trong số họ lại có một phong cách riêng biệt mang đậm màu sắc cá nhân. Nhưng ở họ, ta vẫn thấy được điểm giao giữa cái các tôi, giữa các thế hệ, một sự đồng điệu rất riêng của các số 10. Đó là tài năng thiên phú, là bộ kĩ năng và nhãn quan tuyệt vời, là niềm đam mê bất tận. Ta thấy nơi họ cái gì đó thật hoang dã và nguyên sơ, thật tự do và thuần khiết. Một thứ xúc cảm kì lạ. Một chút bất cần làm nên vẻ lãng mạn đến nao lòng.

Dẫu thời đại nào số 10 cũng đem lại nhưng cảm xúc đặc biệt, thuần khiết.

Guồng quay của thời gian đòi hỏi bóng đá phải vận động, có những giá trị không còn đúng nữa và bị đào thải, số 10 đang chết đi như thế. Bóng đá hiện đại yêu cầu tính kỉ luật cao, đòi hỏi chiến thuật chặt chẽ, sự cơ động và đa năng nơi mỗi cầu thủ, sự phối hợp hài hòa của cả đội hình. Sự thay đổi ấy ảnh hưởng mạnh mẽ nhất ở tuyến tiền vệ mà những Toni Kroos, Kevin De Bruyne, N’Golo Kante,… là những tiêu biểu của sự thích nghi và tiến hóa thành công.

Mẫu tiền vệ đa năng kiểu mới dần thay thế vị trí của số 10.

Không có chỗ cho một cá nhân riêng lẻ, không có chỗ cho lối đá tung hoành tự do, rườm rà hoa mĩ, chiến thuật hiện đại xóa nhòa ranh giới giữa các vị trí… Cùng với sự xuất hiện của vị trí “tiền vệ mỏ neo kiểu Claude Makelele”, số 10 cổ điển bị bóp nghẹt. Đến một con người mang thiên mệnh anh hùng như Messi cũng phải tiến hóa để thành công. Số 10 thuần túy hiện tại có lẽ chỉ còn trong hình ảnh của Mesut Ozil.

Ozil ngày càng lạc lõng trong bóng đá hiện đại.

Ozil
Ozil

Một chàng trai với tài năng và nhãn quan chẳng hề thua kém các huyền thoại lẫy lừng nhưng dường như lạc lõng trong dòng chảy của thời gian. Hơi thở gấp gáp của bóng đá hiện đại che mờ kĩ thuật thượng thừa, nhãn quan siêu đẳng của anh. Như xã hội hàng hóa tân thời chê cười kẻ lãng khách mộng mơ…

Để rồi chỉ còn Ozil lười biếng và lạc nhịp… Anh có giỏi không ư? Hầu hết chúng ta sẽ xếp anh vào nhóm những cầu thủ xuất sắc nhất 20 năm qua. Nhưng huấn luyện viên nào muốn có anh? Anh sẽ đá ở đâu trong sơ đồ chiến thuật? Kẻ lãng khách sẽ đi về đâu trong xã hội này? Vẫn là trụ cột trong đội hình, vẫn là cái tên lớn; vẫn những khoảnh khắc xuất thần khiến tất cả trầm trồ.

Nhưng những khoảnh khắc cá nhân ấy không thể che mờ sự lạc nhịp trong cả đội hình; cả thời đại. Sự sa sút và không ổn định của anh hững năm gần đây; nhất là trong mùa bóng này khiến chúng ta nhận ra rằng: Trong quy luật đào thải khắc nghiệt của bóng đá; Ozil là nốt nhạc trầm khép lại bản hùng ca vĩ đại và đẹp đẽ nhất lịch sử: “số 10 cổ điển”.

Bóng đá hiện đại

Bóng đá hiện đại mang môn thể thao này về đúng với giá trị đích thực của nó; vẻ đẹp đến từ chiến thuật, của tập thể chứ không phải cá nhân nào. Hình mẫu mới được xác lập mang những nét đẹp mới và cảm xúc mới không hề kém cạnh. Ta thảng thốt trước nhãn quan và tư duy chiến thuật của Kroos, trước những quả tạt của De Bruyne. Ta bất ngờ về sự đa năng của Kante. Ta bùng nổ khi Paul Pogba tung cú sút xa trái phá. Ta mê đắm những màn thêu hoa dệt gấm đậm màu sắc tập thể của Barca, Man City,…

Nhưng ta cũng đau xót chứng kiến sự chết đi của một biểu tượng cái đẹp. Phép thuật trong đôi chân của Bergkamp, Zidane; những cú vẩy bóng làm thay đổi cả cục diện của Pirlo, Del Piero; cách những Maradona, Ronaldinho mê đắm khán đài. Ai từng có diễm phúc chứng kiến những điều ấy; hẳn còn khắc ghi bóng đá từng có thời đẹp đẽ như thế, số 10 từng có thời là linh hồn như thế.

Nguồn: bongda.com.vn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *